ι Τα μυστικά του Κόλπου
Παρασκευή, Οκτωβρίου 27, 2006
Μαθητικές κινητοποιήσεις τον 19ο αιώνα


Κατά τη διάρκεια των Ρωσοτουρκικών πολέμων του 19ου αιώνα, παρατηρήθηκε μαζική μετανάστευση Ελλήνων ποντίων (αλλά και Αρμενίων), από τον τουρκοκρατούμενο Πόντο, στην ομόδοξη Ρωσία, με αποκορύφωση του φαινομένου κατά τον Κριμαϊκό πόλεμο (1856-1866). Οι μετανάστες Έλληνες και Αρμένιοι ήταν καλοδεχούμενοι από το Ρωσικό κράτος, γιατί αντικατέστησαν τον τουρκικό αγροτικό πληθυσμό των συνόρων, που είχε φύγει για την Τουρκία ή εξοριστεί.

Για τους μετανάστες προέκυψε σύντομα ένα σοβαρό πρόβλημα, καθώς η πολιτική της ρωσικής κυβέρνησης απέναντί τους χαρακτηριζόταν από πανσλαβικές προθέσεις: οι Ρώσοι επεδίωκαν με κάθε τρόπο τον εκσλαβισμό των Ελλήνων (και όλων των υπολοίπων μη ρωσικών εθνοτήτων) και γι’ αυτό επέβαλαν τον εκρωσισμό των επιθέτων, απαγόρευσαν την ίδρυση ελληνικών σχολίων και ναών, ενώ στις μεγαλύτερες κοινότητες επέτρεψαν τη διδασκαλία της ελληνικής ως ξένης γλώσσας, για μια μονάχα ώρα την ημέρα.

Ήταν επόμενο να προκληθούν αισθήματα πικρίας στις τάξεις των Ελλήνων μεταναστών, αλλά και μια έντονη αντίδραση, ειδικά στο θέμα της γλώσσας. Έφτασε, αγόρια δεκατριών ετών να οργανώνουν σχολικές απεργίες για την υπεράσπιση της μητρικής γλώσσας. Ειδικά στη Γεωργία, οι σχολικές ταραχές ήταν συνεχείς: Οι Ρώσοι δάσκαλοι δεχόντουσαν επιθέσεις και ξυλοδαρμούς, ενώ οι μαθητές συχνά έβαζαν φωτιά στα σχολεία! Αποτέλεσμα της πεισματικής και σκληρής προσπάθειας των Ελλήνων μεταναστών, ήταν η ίδρυση κοινοτικών ελληνικών σχολείων.

Τα σημειώνω αυτά, για να έχουν υπόψη τους οι νεαροί επισκέπτες των «μτΚ» (αν υπάρχουν τέτοιοι) ότι κάποιοι προ-προ-παππούδες τους δε μασούσαν και δεν κώλωναν πουθενά, προκειμένου να υπερασπίσουν (μέσω της παιδείας) την ταυτότητά τους – στοιχειώδες ατομικό και πολιτικό δικαίωμα, αν θέλουμε να χρησιμοποιήσουμε έναν σύγχρονο όρο. Και ότι οι καταλήψεις τότε δε γινόντουσαν απέναντι στη Μαριέττα Γιαννάκου, αλλά κόντρα στην τσαρική κυβέρνηση, περίφημη για τις …δημοκρατικές της ευαισθησίες. Τέλος, επειδή δε νομίζω ότι αυτές οι πτυχές της ιστορίας των Ελλήνων περιλαμβάνονται στα σχολικά εγχειρίδια και στο αναλυτικό ωρολόγιο πρόγραμμα των σχολείων της Ελληνικής Δημοκρατίας.

*

Πηγή: Βλάσης Αγτζίδης, Το κίνημα ανεξαρτησίας του Πόντου και οι αυτόνομες Ελληνικές περιοχές στη Σοβιετική ένωση κατά τον μεσοπόλεμο. Στην εργασία του Αγτζίδη υπάρχει και η σχετική βιβλιογραφική τεκμηρίωση.
 
Έγραψε ο Πάνος - Παρασκευή, Οκτωβρίου 27, 2006 |


14 Comments:


  • At 4:15 μ.μ., Anonymous Μίσκο

    Φοβάμαι πως οι σημερινοί καταληψίες δεν έχουν τέτοια «υπαρξιακά» αιτήματα πλέον. Τα (δάνεια) κίνητρά τους είναι πια ..ιστορικοϋλιστικά αλλοτριωμένα. Παλεύουν μεν για δίκαια πράγματα, αλλά δεν παλεύουν για την ταυτότητά τους. Δεν έχω δει κάποιο παιδί να κάνει κατάληψη (πόσο μάλλον το δάσκαλό του να απεργεί) επειδή δεν έχει μάθει να μιλάει σωστά τη γλώσσα του, επειδή δεν έχει μάθει καν ότι υπήρχαν μετανάστες πρόγονοί του στη Ρωσία ή επειδή δεν έχει ξεστραβωθεί για το τι γιορτάζει αύριο. Κυνικό ίσως, αλλά ο σημερινός ανήλικος που κάνει κατάληψη στο ερείπιο που λέγεται «δημόσιο σχολείο» μοιάζει να πηγαίνει σ’αυτό για να γίνει αύριο ως ενήλικας ένας «καλός συνδικαλιστής», όχι γιατί νοιάζεται για τα ουσιώδη της ταυτότητάς του. Τα αγνοεί μάλλον παντελώς.

    (Όπως αγνοεί - μαζί με το μεγαλύτερο ίσως μέρος της ελληνικής κοινωνίας - όχι απλά τους εξίσου δίκαιους αγώνες ενάντια στο τσαρικό καθεστώς, αλλά και την ταυτότητα των ίδιων των μεταναστών προγόνων του. Οι απόγονοι εξάλλου των τελευταίων έτυχαν, μετά την κατάρρευση του «υπαρκτού σοσιαλισμού», υποδοχής στην Ελλάδα ανάλογης με των μεταναστών της Μικράς Ασίας – η περιπέτεια του επαναπατρισμού τους ήταν «ένα μικρό 22’», όπως το χαρακτήρισε ο κ. Αγτζίδης).

     
  • At 5:42 μ.μ., Blogger aggelos-x-aggelos

    Τι περιμένεις όταν ξεκινάνε με το σύνθημα να μην αλλάξει τίποτα;

    Κατάντια...

     
  • At 5:26 π.μ., Blogger suigenerisav

    _Απίθανα_ πράγματα αγαπητέ Πάνο. Μοναδικά στη διάρκεια του ύστερου 19ου αιώνα.
    Όχι σαν το ελληνικό κράτος που συμπεριφέρθηκε στους ετερόγλωσσους, ετερόδοξους και ετερόφρονες προς την πλειοψηφικά κυρίαρχη ομάδα με στοργή, σεβασμό στις πεποιθήσεις, καταλλαγή και γενικώς ποικιλότροπη φροντίδα.
    [αλλά δε γνωρίζω, ΑΝ γιαυτά θα ήθελε να μας γνωστοποιήσει κάτι ο εκλεκτός συνάδελφος κ. Β. Αγτζίδης]

    Συμπερασματικώς:
    Πάντα βάρβαροι αυτοί οι Ρώσοι..

     
  • At 9:26 π.μ., Blogger Πάνος

    μίσκο,

    δεν είναι τόσο τραγικά τα πράγματα, αδερφέ! Μακριά από εμάς η υπερτίμηση μιας γενιάς και η υποτίμηση μιας άλλης!

    Βλέπεις, εξάλλου, πως με εναλλακτικούς/ μη ...κυβερνητικούς τρόπους (όπως το μπλόγκιν) καλύπτονται κενά και αποκαλύπτονται μύθοι. Πχ, πριν λίγα χρόνια ΚΑΝΕΝΑΣ σχεδόν δεν είχε δει / διαβάσει το αφορεστικό της Εκκλησίας για την Επανάσταση του 1821. Τώρα το ξέρουν πολλοί και αύριο ακόμα περισσότεροι - κι ας μην διδάσκεται στα σχολεία. Το ίδιο ισχύει και για άγνωστες /αποσιωπημένες πτυχές της ιστορίας των Ελλήνων: αν το διαδίκτυο μείνει ελεύθερο τα επόμενα χρόνια, το επίσημο ΜΟΝΟΠΩΛΙΟ θα χάσει οριστικά το παιχνίδι.

    *

    άγγελε - εξάγγελε,

    ως προς τα συνθήματα έχεις δίκιο. Εκείνο που είναι ενδιαφέρον είναι η διάθεση της αντιπαράθεσης με την εξουσία. Σ' αυτό (που είναι και το σημαντικότερο), η νέα γενιά δείχνει υγιέστατη!

    *

    suigenerisav,

    ας μην "ερμηνεύουμε" έτσι εύκολα τον Αγτζίδη, γιατί μάλλον τον αδικούμε.

    Και για αστειευτούμε λίγο, το σχόλιό σου δε θυμίζει κάπως εκείνο το "καλά, κι εσείς γιατί βασανίζετε τους μαύρους;"

    :-))

     
  • At 12:39 μ.μ., Blogger suigenerisav

    Προσωπικά δεν (αισθάνομαι ότι) αδικώ κανένα.
    Πόσο μαλλον ανθρώπους με δημόσιο λόγο, πέραν της επιστημονικής τους παρουσίας, κατατεθειμένο έργο, ορατές μέριμνες.
    Επιπροσθέτως, πρόσωπα των οποίων λόγω γνωστικής συνάφειας δύναμαι να έχω ένα ταπεινό λόγο επί της προβληματικής, της δόμησης του επιεχειρήματος, ου μην αλλά και της -ιστοριογραφικής- agendaς τους..

    Τώρα, ως προς το 'αστειάκι', να καλαμπουρίσουμε, δε λέω..
    Εξαλλου, αυτό ακριβώς ήταν το σχόλιο μου: ένα σαρκαστικό καλαμπουράκι. ΟΧΙ υποτιμητικά, αλλά μάλλον έναντι μιας κατάστασης που αν δεν ήταν _τόσο_ τραγική
    [η βίαιη εθνικοποίηση των μαζών και η ομογενοποίηση μέσω της σύνθλιψης των 'ακίδων' στον "αιώνα των εθνικισμών", αλλά κι αργότερα..],
    θα ΄ταν φαιδρή.
    όΠως πολλά απ' όσα ευδοκιμούν στη χώρα της 'φαιδρας πορτοκαλέας' ;-).
    Τεσπα, το επιχείρημα είναι:
    α) πριν καταγγείλουμε τον -όποιο- γείτονα, ας είμαστε υποψιασμένοι τι παίχτηκε στο κτήμα μας.
    ΑΣ ΑΝΟΙΞΟΥΜΕ ΤΑ ΝΤΟΥΛΑΠΙΑ ΜΑΣ-να δούμε τι έχουν μέσα. Διαφορετικά, συρρικνώνουμε τη φερεγγυότητα και την ειλικρίνεια των προθέσεων μας.
    IMHO, "μόνο καθαρός ουρανός δεν φοβαται αστραπές"..
    Ας μη στρουθοκαμηλίζουμε λοιπόν.
    β) αν αυτό που συνέβη στην τσαρική Ρωσία, αποτελούσε τον ΚΑΝΟΝΑ τον καιρό της δόμησης των εθνών-κρατών [ή της ομογενοποίησης των μειζονων αυτοκρατορικών μορφωμάτων], τότε η απομονωμένη απο τα ιστορικα συμφραζομενα παρατιθέμενη περιπτωση, απλά δαιμονοποιεί-ΔΕ διαφωτιζει.
    Για τον απλούστατο λόγο ότι
    "η επίκληση της ΒΙΑΣ του χθες, _αποϊστορικοποιεί_ το παρελθόν, δε διευκολύνει στην κατανόηση του.
    Και αν πολλούς γύρω μου, τους ενδιαφέρει ΠΡΩΤΙΣΤΩΣ "να θυμούνται", εμένα με μέλλει να _κατανοήσω_...
    Όχι να συγκινηθώ-και να πορευτώ με γνώμονα το συναίσθημα στον ιστορικό χρόνο.
    Γιατί εκεί, έχω απωλέσει τη μπάλα. Το νήμα της εκλογικευσης. Και μοναδική πυξίδα μου θα παραμείνει [για μένα και όσους συγκινεί η αναμόχλευση], η μεταφυσική του συναισθήματος.
    Δηλαδή μια κατεξοχήν καταχρηστικά επικαλούμενη έννοια στη σύγχρονη Ελλάδα-θεμελιακό χαρακτηριστικό της 'ιδιοσυστασίας' μας.
    Ας μην επεκταθώ περαιτέρω. ο νοών-νοείτω..
    Σε αυτό το πλαίσιο, είναι η πάγια διαφωνία μου με τον Β. Αγτζίδη.

    γ) δεν σε εγκαλώ αγαπητέ οικοδεσπότη για έλλειψη ευαισθησίας σε τέτοια ζητηματα. Το αντίθετο. Ακριβώς γιαυτό έλαβα το θάρρος και 'διέπραξα' το σχόλιο.
    Ζούμε και σε 'περίεργες' μέρες και εκεί στη Σαλόνικα-σίτυ, τα κατεχετε πολύ καλύτερα ημών των χαμουτζήδων..
    Παίδεψε το λιγάκι το ζήτημα.. ;-)
    Αυτό είναι όλο.

    Ζήτω το Εθνος.
    [μέρα που ναι-να μην ξεχνιόμαστε!]

     
  • At 8:25 μ.μ., Blogger Πάνος

    Το είδα, μπαίνοντας πριν ...βγω.

    - είμαι Καλαματιανός, αν και μόνιμος κάτοικος Θεσσαλονίκης

    - είμαι 100% υπέρ του να ψάχνουμε τα ντουλάπια μας και να μαθαίνουμε τι έχουν μέσα (εθνικόν είναι ό,τι είναι αληθές, είπεν ο παππούς μας)

    - σε τυχόν συνομιλία ειδικών (επί του αντικειμένου) δεν αισθάνομαι ότι μπορώ να συμμετέχω, παρά ως καλός ακροατής. Άνετα αισθάνομαι στα συνέδρια της Πανελλήνιας Οδοντιατρικής Ομοσπονδίας.

    - Ζήτω μας, που ζούμε και συνομιλούμε!

     
  • At 10:57 π.μ., Anonymous Βλάσης

    sui generis av,

    νάμαστε λοιπόν, πρωί της Δευτέρας να πρέπει να σχολιάσω τα σχόλια και να εξηγήσω -στους υπόλοιπους- αυτά που εσύ ξέρεις,εφόσον έχεις "πάγια διαφωνία".

    Βέβαια, η σχέση μας είναι λίγο ανισότιμη. Εσύ ξέρεις ή ερμηνεύεις τις απόψεις μου, ενώ εγώ αγνοώ το έργο σου -λόγω της, ελέω λειτουργίας των μπλογκς, ανωνυμίας.

    Οι παρατηρήσεις σου ήταν λίαν ενδιαφέρουσες. Επειδή ακριβώς εμπεριέχουν το στοιχείο της ερμηνείας.

    Θα προσπαθήσω, λοιπόν, σχηματοποιώντας -και όχι μόνο κατ' οικονομίαν- να συμβάλλω στους προβληματισμούς και να αποδείξω ότι μάλλον τα στερεότυπα στο χώρο των ιστορικών διαμορφώνονται μέσα από ψευδείς εικόνες και περίεργες ιδεοληψίες.
    Αυτά δεν αφορούν τον sui generis av.
    Aπλώς, επισημαίνονται για να αναδείξουν και το υπαρξιακό αδιέξοδο της νεοελληνικής ιστοριογραφίας.

    -Το συγκεκριμένο απόσπασμα που επέλεξε ο Πάνος, αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης εργασίας που παρουσιάστηκε το '92 του περασμένου αιώνα, σε ένα συνέδριο του ΚΜΣ για τα 70 χρόνια της Μικρασιατικής Καταστροφής. Δημοσιεύτηκε επίσης σ' ένα τόμο του Δελτίου που εκδίδει το Κέντρο.

    -Το αντικείμενο της εισήγησης περιγράφεται απολύτως από τον τίτλο που παραθέτει ο Πάνος.
    Δεν αποτελούσε μέρος μιας ευρύτερης προσέγγισης του φαινομένου του έθνους-κράτους και των διαδικασιών συγκρότησής του. Πολύ δε περισσότερο, μέρος μιας συνολικής ιστορίας του 19ου αιώνα.

    -Δεν δαιμονοποιούνταν η Ρωσία και οι Ρώσοι. Απίστευτη αυτή η υπόθεση. Εάν θέλετε να συζητήσουμε για το ρωσικό ιμπεριαλισμό εκείνης της εποχής, όπως και για τον αγγλοσαξωνικό ή τον οθωμανικό ή το γερμανικό, ας το κάνουμε! Ας ξεκινήσει ο εκλεκτός σχολιογράφος με ένα μικρό κειμενάκι και εμείς από πίσω θα σχολιάζουμε.

    -Φυσικά το άρθρο μου σε καμιά περίπτωση δεν αποτελούσε απολογητικό υπόμνημα για αντίστοιχες πρακτικές του ελληνικού κράτους από την ίδρυσή του και εφεξής.

    -Το άρθρο δεν ήταν, επίσης, καταγγελτικό. Προσπαθούσε να περιγράψει την αυτόνομη κίνηση ελληνικών πληθυσμών σε τόπους μακρινούς.

    -Η επικαιρότητα που μπορεί να έχει η προσέγγιση τέτοιων ζητημάτων σχετίζεται μάλλον με άλλα πράγματα, απ' αυτά που υπόθεσε ο συνάδελφος(;) Και συγκεκριμένα:
    -Μπορεί να σχετίζεται με την πολυμορφία των ελληνικών εμπειριών -πολιτιστικών, πολιτικών ακόμα και ιδεολογικών. Μια πολυμορφία που υποτάχθηκε στη μονοδιάστατη αντίληψη του εθνικού κράτους και των ιδεολογικών του μηχανισμών.
    -Μπορεί να σχετίζεται με την επιβίωση πληθυσμών (βλέπε νεοπρόσφυγες ομογενείς από την πρώην Σοβιετική Ένωση) που η σημερινή τους κοινωνική κατάσταση βασίζεται σ' εκείνη την ιστορική εμπειρία.
    -Μπορεί να σχετίζεται με την βουβή ιδεολογική σύγκρουση στον ελλαδικό χώρο, όπου οι πρόσφυγες της Μικρασιατικής Καταστροφής -ελλαδίτες πλέον- προσπαθούν να επεκτείνουν τη κυρίαρχη ιδεολογία και να συμπεριλάβουν στη συλλογική μνήμη και τη δική τους ιστορική εμπειρία.
    -Και πάνω απ' όλα, για μένα που μελετώ την ιστορία του σοβιετικού ελληνισμού το κίνητρο είναι να "ανοίξουμε τα ντουλάπια μας", γιατί στα θέματα αυτά, όπως και στα θύματα του συνόλου της ελληνικής Ανατολής, περέμειναν ερμητικά κλειστά για πολλές δεκαετίες.


    Περιμένω ένα νέο σχόλιο, πολύ περισσότερο σαφές.

     
  • At 11:27 π.μ., Blogger suigenerisav

    Βλάση,

    ομολογώ πως δεν αντιλαμβάνομαι "γιατί πρέπει να εξηγήσεις τα σχόλια στους υπολοιπους".
    ;-)
    Δεν γνωρίζει άραγε ο κόσμος ανάγνωση ?
    Προτιθεσαι να αποκαταστήσεις κάποια αλήθεια (που τυχόν επλήγη);
    lol

    Αν επιθυμούσες γενικότερα να γνωστοποιήσεις τις όποιες απόψεις σου, γιατί δεν ακολουθείς την πεπατημένη; Άνοιξε ένα δικτυακό τόπο και απερίσπαστος προχώρα στην ανάπτυξη ενός θεματικού φάσματος που θα προβάλλει τα desiderata σου.
    Με ευδιάκριτο τρόπο.

    Σημειώνεις πως "η σχέση μας είναι λίγο ανισότιμη". Πράγματι, ΔEN το επέλεξα όμως ad hoc. (:
    Αποτελεί συγκεκριμένη πρακτική σ' αυτή την κοινότητα [των μπλογκερς]-ΑΥΤΑ γιατί έχοντας μια προφανή ευαισθησία στο ζήτημα της ενυπόγραφης γνώμης, θα ήθελα απλώς να παρατηρήσω ότι εδώ μέσα είμαι ΜΗ-ΕΠΩΝΥΜΟΣ, όχι "ανώνυμος"..

    Χαίρομαι ειλικρινά που βρίσκεις τις παρατηρήσεις μου "λιαν ενδιαφερουσες". Μα, νομίζω -μεθοδολογικά μιλώντας- πως σε κάθε τοποθέτηση ενυπάρχει ένας αξιολογικός πυρήνας.
    Υπ' αυτή την εννοια, και τα σχόλια μου _δεν_ θα μπορούσαν να μην "εμπεριέχουν το στοιχείο της ερμηνείας.".. ;-)

    Ας προσεγγίσω όμως το κύριο σώμα των σημείων που δομούν την απάντηση σου.

    "-Το συγκεκριμένο απόσπασμα που επέλεξε ο Πάνος, αποτελεί μέρος μιας ευρύτερης εργασίας που παρουσιάστηκε το '92 του περασμένου αιώνα, σε ένα συνέδριο του ΚΜΣ για τα 70 χρόνια της Μικρασιατικής Καταστροφής. Δημοσιεύτηκε επίσης σ' ένα τόμο του Δελτίου που εκδίδει το Κέντρο."
    Σε κάποιους από εμάς είναι γνωστό-δεν αμφισβητήθηκε εξάλλου η υπόσταση ή η ακαδημαϊκή εγκυρότητα του αποσπάσματος ή του συντάκτη. Αλλού εδράστηκε η κριτική μου..

    "-Το αντικείμενο της εισήγησης περιγράφεται απολύτως από τον τίτλο που παραθέτει ο Πάνος.
    Δεν αποτελούσε μέρος μιας ευρύτερης προσέγγισης του φαινομένου του έθνους-κράτους και των διαδικασιών συγκρότησής του. Πολύ δε περισσότερο, μέρος μιας συνολικής ιστορίας του 19ου αιώνα."
    Συνάδελφε, δεν υπάρχει λόγος να περιχαρακώνεσαι αμυντικά. Δεν ισχυρίστηκε κανείς το αντίθετο από αυτό που σημειώνεις. Επαναλαμβάνω, αλλού εστιάστηκε η παρατήρηση μου.

    Και πάμε στην _απρόσεκτη_ ανάγνωση των λεγομένων μου-δεν θα σου προσάψω λαθροχειρία [lol]:
    "-Δεν δαιμονοποιούνταν η Ρωσία και οι Ρώσοι. Απίστευτη αυτή η υπόθεση. Εάν θέλετε να συζητήσουμε για το ρωσικό ιμπεριαλισμό εκείνης της εποχής, όπως και για τον αγγλοσαξωνικό ή τον οθωμανικό ή το γερμανικό, ας το κάνουμε!"
    Η ΔΙΚΗ μου διατύπωση-κλειδί κατανόησης της συνολικής παρατηρησης μου ήταν:
    "αν αυτό που συνέβη στην τσαρική Ρωσία, αποτελούσε τον ΚΑΝΟΝΑ τον καιρό της δόμησης των εθνών-κρατών [ή της ομογενοποίησης των μειζονων αυτοκρατορικών μορφωμάτων], τότε η απομονωμένη απο τα ιστορικα συμφραζομενα παρατιθέμενη περιπτωση, απλά δαιμονοποιεί-ΔΕ διαφωτιζει."
    Σαφές αγαπητέ φίλε ;;

    Δεν σε εγκαλώ για δαιμονοποίηση των Ρώσων, [ή 'των Αγγλων, Γαλλων, Πορτογαλων'-κάνει ωραία ρίμα!].
    Παρατηρώ/σχολιάζω/κρίνω/εκτιμώ/θεωρώ πως η αποσπασματική αυτή παράθεση στην οποία προέβη ο οικοδεσπότης δεν συμβάλλει στην ιστορική κατανόηση. Απέναντι σε ένα γενικό ετερόκλητο κοινό, όπως αυτό που συνθέτουν οι επισκέπτες των μπλογκς, η παρουσίαση αυτού του ζητηματος ξεκομμενου από το πλαίσιο της εποχής του, ξοκείλει από το στόχο του. Αστοχεί.
    ΑΝ αυτός είναι η εκλογικευμένη, συντεταγμένη γνώση-[IMHO, η _μόνη_ γνώση] και όχι ο αποτροπιασμός για τις βιαιότητες που λάβαιναν χώρα σε μια άλλη εποχή και χώρα ΣΕ ΒΑΡΟΣ του ελληνικού στοιχείου.
    Το άγγιγμα δηλ στις ευαισθητες χορδες του συλλογικού συναισθηματος των αναγνωστών..
    Και επειδή οι καιροί που ζούμε είναι 'πονηροί', ένα τέτοιο κείμενο με τις συνδηλώσεις του-μια τετοια μέρα προκάλεσε την αντίδραση μου.

    Περαιτέρω, σημειώνεις:
    "Ας ξεκινήσει ο εκλεκτός σχολιογράφος με ένα μικρό κειμενάκι και εμείς από πίσω θα σχολιάζουμε."
    Δεν έχω τέτοια πρόθεση καλέ μου συνάδελφε. Δεν συμμετέχω στο δικτυακό τούτο πανηγυράκι για να αναδειξω τις ακαδημαϊκές απόψεις μου.
    Αυτές, όπως καλά γνωρίζεις, δύναμαι [και οφείλω] να τις παρουσιάσω ενώπιον ενός _εξειδικευμένου_ κοινού, να τις τεκμηριώσω, να υποστώ την κριτική τους, κλπ..
    Εδώ πέρα, δε φέρω εγώ το βάρος καμιας απόδειξης-δεν ισχυριστηκα εγω κάτι για να το στηρίξω.. ;-)
    Εσύ εκτεθηκες εκουσίως (;), και όχι για πρωτη φορά..
    Με συγκεκριμένη θεματική. Δικαίωμα σου αναφαίρετο. Θα συμφωνήσεις όμως, υποθέτω, και δικό μου να σχολιάζω όχι κατ' ανάγκη πάνω στην ακρίβεια των λεγομένων σου. Αλλά επί της agenda, που εγώ τουλάχιστον διακρίνω..
    [προσοχή: ΔΕΝ δικάζω τις προθέσεις σου-επισημαίνω τεχνικά στοιχεία που αφορούν στη δόμηση της επιχειρηματολογίας σου και στις προέκτασεις που εγώ ανιχνεύω]
    Εσύ αναφέρεσαι στο ιστορικό διακύβευμα [της πληροφορησης] εγώ στο ιστοριογραφικό πρόταγμα [της εκλογικευσης].
    Σαφές ?

    Για να μη σε αδικήσω όμως.
    Δεν είχα αμφιβολία πως θα ήσουν εξισου επικριτικός προς "αντίστοιχες πρακτικές του ελληνικού κράτους από την ίδρυσή του και εφεξής.".
    Να ξεκαθαρίσω, πως δεν τίθεται εδώ από πλευράς μου θέμα αμφισβήτησης της επιστημονικής υπόστασης σου.
    Στην ιδια κοινοτητα θητεύσαμε, δεν σου λείπει αυτό το επίπεδο δεοντολογίας.

    Γράφεις πως
    "-Μπορεί [η επικαιρότητα] να σχετίζεται με την βουβή ιδεολογική σύγκρουση στον ελλαδικό χώρο, όπου οι πρόσφυγες της Μικρασιατικής Καταστροφής -ελλαδίτες πλέον- προσπαθούν να επεκτείνουν τη κυρίαρχη ιδεολογία και να συμπεριλάβουν στη συλλογική μνήμη και τη δική τους ιστορική εμπειρία."
    Εμένα λοιπόν, αγαπητέ συνάδελφε, με προβληματίζει και με ανησυχεί ακριβώς το αντίθετο.
    Νamely, Ο ΕΚΤΟΠΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΑΠΌ ΤΗ ΣΥΛΛΟΓΙΚΗ ΜΝΗΜΗ ΣΤΗ ΔΗΜΟΣΙΑ ΣΦΑΙΡΑ.
    Θεωρώ, δηλ πως ο κίνδυνος δεν είναι, όπως φαίνεται εσυ να πιστεύεις πολλά χρόνια τώρα, [και ξέρεις, τότε μπορεί και να 'χες δίκιο..] από τη λησμονιά αλλά από την ΥΠΕΡεπένδυση στη μνήμη.
    Την εργαλειακή της εκμετάλλευση.
    Την πολιτική της κατάχρηση.
    Και εκεί πανω σε Θεσ/νίκη/Φλώρινα, κλπ, κάτι ξέρετε εσείς καλύτερα απ' αυτά..
    Ο περηφανος λαός το διατράνωσε πρόσφατα-δεν πανε δυο Κυριακές.. (:
    [καλαμπούρι ήταν αυτό, ε..]

    Η επικράτηση της ατομικής μνήμης πάνω στη Ιστορία σηματοδοτεί συγκλονιστικές μεταβολές για την προσωπικότητα του υποκειμένου.
    ΜΕ ΤΗ ΜΟΡΦΗ ΠΟΥ ΕΧΕΙ ΛΑΒΕΙ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΛΛΑΔΑ σε θεματικές όπως η τυχη του Ποντιακού και του Μικρασιατικού Ελληνισμού, συμβάλλει στην αδυναμία εκλογίκευσης του ιστορικού γίγνεσθαι.
    Ρίχνει το φως σε όψεις που ευαισθητοποιούν συγκινησιακά ευρύτατα ακροατήρια.
    Απομακρύνει ΩΣΤΟΣΟ από τις γενεσιουργούς αιτίες.
    Το σύνθετο φάσμα που τροφοδότησε τις δραματικές εξελίξεις στο "μεγάλο 19ο αιώνα" και στις εθνοκαθάρσεις του 20ου.
    Στη θέση τους, προβάλλει το μπόλικο αίμα. Τη δυσθεώρητη βία. Τις κακουχίες της φυλής. Τα μαρτύρια των ομόδοξων/ομοεθνών, κλπ

    Ετσι καταλήγουμε σε ένα πραγματικό έλλειμμα κατανόησης του γιατί/πως/σε ποιό πλαίσιο συνέβη 'αυτό' ή 'εκείνο'.
    Στην ακύρωση δηλ της χειραφετητικής διάστασης της Ιστορίας.
    Γιατί η επιστημονική ενασχόληση με το παρελθον στη μορφή της ιστοριογραφίας δεν είναι 'συλλογή με γραμματόσημα'. Έχει αξιακό υπόβαθρο και προβολές στο μέλλον.
    Αυτό με απασχολεί. Και πιθανώς και σένα-από άλλο μετερίζι.
    Σ' αυτή λοιπόν "τη βουβή ιδεολογική συγκρουση" που αναφερθηκες, φαίνεται να 'μαστε σε αντικρινές όχθες του ποταμού.

    "Περιμένω ένα νέο σχόλιο, πολύ περισσότερο σαφές."
    Πιστεύω πως σε κάλυψα-γιατί δεν προτίθεμαι να επανέλθω. Εδώ μέσα τουλάχιστον..
    Έρρωσο.

     
  • At 1:58 μ.μ., Anonymous Βλάσης

    Ok!
    και επί το νεοελληνικότερο, εντάξει

     
  • At 2:07 μ.μ., Anonymous Βλάσης

    Α! και κάτι που ξέχασα:

    -ζω παιδιόθεν στην Αθήνα, ΄

    -...γιατί "νάμαστε σε αντικρυνές όχθες του ποταμού";
    Αυτό είναι ένα μόνιμο υπαρξιακό ερώτημα. Πώς είναι δυνατόν να επιλέξει κάποιος τους Αγγλοσάξωνες, ενώ υπάρχουν και οι Αμπορίτζιναλς;

    Πιθανότατα να πρέπει να περάσουν άλλες τρεις γενιές για να γίνουμε καθωσπρέπει Ελλαδίτες!

    [καλαμπούρι ήταν αυτά, ε..]

     
  • At 12:35 μ.μ., Blogger suigenerisav

    efkaristw.
    [Ω, συγνώμη. Ξεχάστηκα και το 'γραψα στη μητρική μου ..]

    Όσο για κεινες τις 'όχθες', τους Αμποριτζιναλς και τους Αγγλοσάξωνες-στους οποίους _αβίαστα_ με χρεώνεις, μήπως έβλεπες πολλά καουμπόϋκα μικρός και σου 'χει μείνει το παράπονο για τους Ινδιάνους..?

    [καλαμπούρι κάνω, έτσι ..?]

     
  • At 1:31 μ.μ., Anonymous Βλάσης

    sui generis av,

    δεν ήθελα καθόλου να υπονοήσω τίποτα. Ειλικρινά! Μια προσπάθεια για χιούμορ, με καλή πρόθεση, ήταν.

    Τώρα, καουμπόϊκα έβλεπα μικρός. Και απ' ότι θυμάμαι, ακόμα και στις ιταλικές τους εκδοχές, υποστήριζα τους Ινδιάνους. Σίγουρα μούμεινε κάποιο κουσούρι...

    Αυτό περί αμπορίτζιναλς και αγγλοσάξωνες -παρότι προφανώς είναι κατ’ οικονομίαν σχηματοποίηση και αστείο- πιστεύω ότι απηχεί το πρόβλημα της νεοελληνικής ιστοριογραφίας, όσον αφορά –όπως θεωρώ- αυτά, με τα οποία ασχολούμαι. Και αν σου το ανάφερα, είναι γιατί δεν διέκρινα στον προβληματισμό σου σημαντικές διαφορές από τους δικούς μου... Όχι φυσικά σε επίπεδο μορφής!

    Και γιατί, πάρα πολύ σοβαρά, νοιώθω το έλλειμμα από την ανυπαρξία διαδικασιών συζήτησης στο χώρο αυτών που ασχολούνται με αντίστοιχα ζητήματα. Ίσως ο σχολιασμός σου, παρόλο τον -ίσως και ενοχλητικό- σαρκασμό, να λειτούργησε εκείνη τη στιγμή ως γέφυρα.

    Και γιατί, επίσης, αυτό που γράφει στο προηγούμενο ποστ ο Pontiac: “Exω αρχίσει να λατρεύω την ψηφιακή εποχή! Ίσως γιατί μας υποχρεώνει -με τη θέλησή μας βέβαια- σε ομαδική ψυχανάλυση” μάλλον έχει αρχίσει να με εκφράζει.

    Φυσικά εσύ δε φταις σε τίποτα… ως προς το τελευταίο.

     
  • At 2:31 μ.μ., Blogger suigenerisav

    Δεκταί αι εξηγήσεις. ;-)

    Το χιούμορ είναι δύσκολο-πόσο μάλλον όταν διαμεσολαβείται από μη-προφορικές φόρμες.. Τότε που χάνονται τα κρίσιμα χαρακτηριστικά της επαφής.
    Και ήμουνα και λίγο οξύς.. :)

    Ως εκ τούτου, κάποια στιγμή, κερνώ τις μπίρες.. lol

     
  • At 10:44 μ.μ., Anonymous Βλάσης

    Miaς και ο Πάνος απειλεί να μας φύγει, κανόνισε εσύ μαζί του (για τις μπύρες, ντε!) και 'γω μέσα είμαι.